مطالعات راهبردی زنان، شماره 52

مطالعات راهبردی زنان، شماره 52 (6)

چکیده:

نكاح نهادي عاطفي، اجتماعي و حقوقي است كه محصول آن زوجيت است. از جمله عناصر در پايداري زوجيت وفاداري است، وفاداري به معناي التزام و پايداري به پيمان زناشويي و خيانت نکردن به همبستگي عاطفي و جنسي است. آيات و روايات متضمن لزوم وفاداري در مطلق پيمان ها و ضرورت پاي بندي به همبستگي عاطفي در پيمان زناشويي، مهم ترين ادله وجوب وفاداري به شمار مي آيند. علاوه بر آن آموزه هاي اخلاقي ما را به وفاداري در پيمان زناشويي رهنمون مي گردانند. عفت و پارسايي جنسي، عدم تنوع طلبي و تمکين جنسي از مهم ترين عناصر وفاداري به شمار مي آيند. حسن معاشرت، پاکيزگي ظاهري، رعايت الزامات حقوقي چون نفقه نيز در تعميق و توسعه وفاداري موثر مي افتند. بدون ترديد وفاداري بستر شکل گيري اعتماد به شمار مي آيد، عشق و محبت بين زوجين و ابراز آن و کاربست صداقت در مناسبات زوجين، خيرخواهي، رازداري، پرهيز از مخفي کاري و حسن ظن از مهم ترين عوامل تعميق و توسعه اعتماد در مناسبات زوجين در تعاليم اخلاقي و حقوقي اسلام است.
كليد واژه: وفاداري، اعتمادآفريني، خانواده، آيات، روايات

چکیده:

نوشتار حاضر با توجه به نياز علمي جامعه امروزي به الگوي رفتار ارتباطي با همسر، درصدد استنباط و ارائه معيارهاي سازگاري و اخلاق مدارا در زندگي زناشويي برآمده است. اين مقاله به سبک مساله محور و با روش کتابخانه اي و مراجعه به منابع معتبر به تبيين مولفه هاي الگوي مدارا با همسر در پرتو آموزه هاي مترقي اسلام مي پردازد. بدين منظور ابتدا به طرح دقيق مساله پرداخته، تصويري از هويت و چيستي «رفق و مدارا» در فرهنگ ديني ارائه مي دهد. در ادامه با رهيافتي درون ديني به بيان ضرورت مدارا با همسر و سپس به تبيين خصوصيات همسران سازگار و اهل مدارا از موضع علم و دين مي پردازد.
كليد واژه: الگوي سازگاري، اخلاق مدارا، حق سالاري، حل مساله، مسووليت پذيري، عشق

چکیده:

يکسونگري درباره مسائل زنان در جوامع غربي و شرقي همواره با شدت و ضعف وجود داشته است، فمينيست هاي اگزيستانسياليسم، به عنوان يكي از گرايش هاي فمينيستي معاصر با استفاده از خلاء موجود، به طرح مباحث جنسي و جنسيتي در قلمرو متافيزيك، معرفت شناسي و ارزش شناسي (به منظور دفاع از حقوق زنان، نجات و رهايي آنان از ستم و تعدي و ارتقا نقش اجتماعي زنان) پرداخته و در اين زمينه علاوه بر گسترش محتواي خود در حيطه هاي مذكور در قلمرو جغرافيايي نيز توفيقات زيادي به دست آورده اند. با توجه به نفوذ اين نهضت فکري در ايران و احساس خطر از جانب اين پديده نوظهور در جامعه اسلامي و اثرات اجتناب ناپذير آن در تمامي امور، به منظور جلوگيري از ترويج راه حل هاي غربي در پي شناخت اين نهضت فکري در بعد ارزش شناسي برآمديم. بي شک عدم آگاهي از مباني ارزش شناسي نگرش موجود از حيث فرهنگي و اجتماعي مشكلاتي را در جامعه اسلامي ما به وجود خواهد آورد.
كليد واژه: فمينيسم اگزيستانسياليسم، ارزش شناسي، جنسيت، نقد

دوشنبه, 29 آذر 1395 ساعت 19:16

معاشرت به معروف

نوشته شده توسط

چکیده:

برخورد اخلاقي و معروف در خانواده از مواردي است که همواره در قرآن و روايات ائمه معصومين عليهم السلام نسبت به کيفيت و شيوه هاي اجرايي آن سخن به ميان آمده است. در اين مقاله به بيان مصاديق معروف در قرآن کريم که بيشتر به شرايط ويژه چون طلاق، وفات، ارث و وصيت مرتبط است پرداخته شده و با عنوان « عاشروهن بالمعروف» در قرآن کريم برخورد اخلاقي در خانواده را يک تکليف شرعي دانسته و با استناد به روايات و اتکا به نظرات فقهاي عظام، اخلاق را صرفا در عرض وظائف متقابل زوجين قرار نداده، بلکه آميخته شدن آن با حقوق را فرض دانسته و به همين جهت روابط جنسي را به تنظيم امور جنسي و تامين معاش زن را به اعتدال در انفاق به زن تعريف مي نمايد و دو شاخصه مهم براي معاشرت به معروف در زندگي مشترک را سازگاري و مدارا و همچنين محبت و وفاداري همسران نسبت به يکديگر دانسته و مصاديق آن را برشمرده است. در ادامه مقاله رابطه معروف را با هر يک از اصول لازم الرعايه در خانواده چون اصل عدالت و اصل مودت و رحمت تعيين نموده و نهايتا دستاوردهاي قاعده معروف را بيان نموده است.
كليد واژه: معاشرت به معروف، تنظيم امور جنسي، سازگاري و مدارا، محبت و وفاداري، مودت و رحمت، عدالت

چکیده:

از آنجايي كه قرآن ارتباط سالم و صميمي زوجين را در چهارچوب خانواده از ضروريات نيل به كمال فردي و اجتماعي مي بيند، لذا شناخت عوامل مثبت و منفي موثر در روابط همسران بر مبناي قرآن و سنت از پژوهش هاي مهم و بنيادي است. در اين مقاله با اين فرض كه بخشي از داستان هاي قرآني كه حاكي از ارتباطات همسران اسوه قرآني با يكديگر است و نيز آيات بيانگر اوصاف همسران بهشتي، به منظور الگوسازي و ارائه راه كارهاي عملي است، ابتدا به بررسي اصول و معيارهاي حاكم بر زندگي مشترك مطلوب اسلام پرداخته شد. سپس با تحليل جلوه هاي رفتاري همسران اسوه قرآني و اوصاف همسران بهشتي و كيفيت گفتار و كردار آنان در پرتو آن معيارها، الگوهايي راهبردي در ايجاد روابط صميمي از قرآن استخراج شد.
كليد واژه: قرآن، همسران، اسوه، بهشت، روابط صميمانه

چکیده:

پژوهش حاضر با استناد به آيات قرآن و ديدگاه هاي واژه شناسان و مفسران به تحليل معناشناختي از تعبير قرآني «ميثاق غليظ» پرداخته تا جايگاه والاي پيمان زناشويي و ضرورت وفاداري به آن را تبيين کند، آن گاه دو عنصر ايمان که ريشه در حوزه دروني انسان ها دارد و معاشرت به معروف که مربوط به حوزه اخلاق و رفتار آدمي است، به عنوان مولفه هاي بنيادين و تاثيرگذار در فرايند وفاداري به پيمان همسر کنکاش شده تا راهبردهايي براي تحقق اهداف اصل 10 قانون اساسي مبني بر پاسداري از قداست خانواده و استواري روابط خانوادگي ارائه کند و در پايان پيشنهاد کرده در قانون مدني وفاداري به ميثاق همسري در ضمن وظايف همسران تصريح شده و کاربرد واژه ميثاق در پيمان ازدواج در متون آموزشي، رسانه هاي جمعي و محاورات عمومي عنايت شود.
كليد واژه: ميثاق، پيمان همسري، وفاداري، ايمان، معاشرت به معروف