اين پژوهش با هدف بررسي تأثیر آموزش مديريت خشم بر ارتباط مادران با فرزندان کم‌توان ذهنی و دیرآموز صورت گرفته است. روش تحقيق شبه تجربي با طرح پيش‌آزمون ـ پس‌آزمون با گروه گواه است. جامعه آماري شامل مادراني است که فرزندان آنان در دو مدرسه غیرانتفاعی ویژه دانش-آموزان کم‌توان‌ ذهني آموزش‌پذير و ديرآموز به تحصيل اشتغال دارند.نمونه آماري شامل 46 مادر بوده که با روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب و پس از همگن شدن براساس ويژگي‌هاي جمعيت‌شناختي در دو گروه آزمايشی و گواه جايگزين شدند. ابزار اندازه‌گيري، مقياس محقق ساخته ارزيابي خشم و پرسشنامه ارتباط والد ‌ـ ‌کودک است. گروه آزمايشی در هفت جلسه آموزش مديريت خشم مبتني بر رويکرد شناختي ـ رفتاري شرکت کردند. يافته‌هاي تحقيق با استفاده از روش تحليل کوواريانس تجزيه و تحليل شد. نتايج حاصله نشان داد که کاربرد تکنيک‌هاي مديريت خشم به کاهش خشم مادران و بهبود ارتباط آن‌ها با فرزندان منجر می‌شود.

واژگان کلیدی

دانش افزایی والدين، کنترل خشم، تعامل مادر و فرزند، عقب‌مانده ذهني آموزش‌پذير، ديرآموز

نتايج پژوهش­ هاي مختلف در مورد چگونگي وضع موجود خانواده­ ها بيانگر آن است كه، تفاوت­ هاي زيادي بين آنها وجود دارد. از تفاوت­ هاي عمده در حوزه خانواده وجود زمان­ ها، فضاهاي فرهنگي و فعاليت­ هاي مختلف خانواده است. به عبارت ديگر، مشغوليت­ های دائمي و روزمرة خانواده غير از كار روزانه بسيار مهم هستند. چون، هر نوع مشغوليت، فضاي فرهنگي خاصي را همراه دارد كه در چگونگي فضاي فرهنگي حاكم بر خانواده تأثير خواهد گذاشت. عوامل تفاوت­زا شامل وضعيت اقتصادي، جايگاه والدين در جامعه و سرمايه­ هاي فرهنگي آنها مي­ شود. در اين پژوهش، با 44 خانواده­­ای كه در دو منطقة شمال و جنوب تهران به صورت تصادفي انتخاب شدند، مصاحبه انجام شد. نتايج بدست آمده از اين پژوهش كيفي حاكي است كه، از سويي گذران اوقات والدين با كار روزانه، متفاوت بوده و در ارتباط با وضعيت فرهنگي و اجتماعي آنها مي­ باشد. از سوي ديگر، رابطة تنگاتنگي بين مطالعه، گفتگو، تماشاي برنامه­ هاي بحث و ميزگرد و كارشناسي تلويزيون مانند: برنامه­ هاي خانواده و بهداشتي وجود دارد. وضعيت اقتصادي خانواده ­ها در اين پژوهش نقش مهمي نداشتند.

واژگان کلیدی

مديريت زمان- فضاي فرهنگي- سرمايه هاي فرهنگي- روزمره گي- خانواده

هدف اين پژوهش بررسي نقش دو معيار خصوصيات ظاهري همسر شامل: (جذابيت، تناسب سني و تناسب جسمي همسر) و باورهاي اعتقادي همسر شامل: (اخلاق و ايمان) و رابطه آن ها با همسان گزيني در انتخاب همسر مي باشد. به اين منظور از ميان جامعه آماري 3549 نفري از دانشجويان مجرد دختر و پسر دانشگاه آزاد اسلامي جهرم در سال 1389 تعداد 178 دانشجوي پسر و 170 دانشجوي دختر و در مجموع 348 نفر به شيوه نمونه گيري تصادفي به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوري داده ها، پرسشنامه بوده كه براي سنجش روايي پرسشنامه از تحليل عاملي و اعتبار سازه و براي پايايي از آلفاي كرونباخ استفاده شده است. نتايج تحقيق نشان داد كه بين باورهاي اعتقادي و خصوصيات ظاهري با همسان گزيني در انتخاب همسر رابطه مثبت و معناداري وجود دارد. يافته ها حاكي از آن است كه معيار خصوصيات ظاهري همسر براي دانشجويان پسر در مقايسه با دانشجويان دختر از اهميت بيشتري برخوردار است. در مقابل معيار باورهاي اعتقادي براي دانشجويان دختر در مقايسه با دانشجويان پسر اهميت بيشتري داراست. ديگر نتايج تحقيق نشان داد كه، 38 درصد از دانشجويان تمايل دارند همسر خود را در ميان قوميت خود انتخاب كنند، در حالي كه تنها 26 درصد دانشجويان تمايل دارند همسر خود را از ميان خويشاوندان نزديك انتخاب نمايند.

کليدواژگان: خصوصيات ظاهري، باورهاي اعتقادي، همسان گزيني

چکیده:

چکيده فارسي:
اين مقاله با هدف زمينه سازي جهت توسعه علوم انساني اسلامي به طور عام و تاسيس پارادايم يا الگويي براي جامعه شناسي اسلامي خانواده و جنسيت به طور خاص، به بررسي مهم ترين مباني پارادايمي يا پيش فرض هاي معرفت شناختي، هستي شناختي، ارزش شناختي و روش شناختي يک جامعه شناسي اسلامي با تاکيد بر حوزه مطالعات خانواده و جنسيت مي پردازد. پذيرش دين به عنوان يکي از منابع معرفتي در علم، توجه به تبيين هاي غايت شناختي الهي، تاکيد بر عقلانيت نظري و عملي، فطرت و تفاوت هاي طبيعي زن و مرد به عنوان مباني انسان شناختي، درج سنت هاي اجتماعي و تاريخي به مفهوم قرآني آن در ذيل عنوان قانون مندي اجتماعي، در نظر گرفتن خدا و موجودات ماورائي در تحليل هاي اجتماعي و رد نسبيت گرايي ارزشي، ويژگي هايي هستند که اين پارادايم پيشنهادي را از ديگر پارادايم هاي موجود در علوم اجتماعي متمايز مي کنند، ضمن آنکه از نظر پذيرش مدل هاي رايج تبيين، تاکيد بر هويت مستقل فرد و جامعه و دفاع از جانبداري ارزشي در علم، ميان اين پارادايم و پارادايم هاي موجود يا دست کم برخي از آنها مشابهت وجود دارد.

چکیده:

يکسونگري درباره مسائل زنان در جوامع غربي و شرقي همواره با شدت و ضعف وجود داشته است، فمينيست هاي اگزيستانسياليسم، به عنوان يكي از گرايش هاي فمينيستي معاصر با استفاده از خلاء موجود، به طرح مباحث جنسي و جنسيتي در قلمرو متافيزيك، معرفت شناسي و ارزش شناسي (به منظور دفاع از حقوق زنان، نجات و رهايي آنان از ستم و تعدي و ارتقا نقش اجتماعي زنان) پرداخته و در اين زمينه علاوه بر گسترش محتواي خود در حيطه هاي مذكور در قلمرو جغرافيايي نيز توفيقات زيادي به دست آورده اند. با توجه به نفوذ اين نهضت فکري در ايران و احساس خطر از جانب اين پديده نوظهور در جامعه اسلامي و اثرات اجتناب ناپذير آن در تمامي امور، به منظور جلوگيري از ترويج راه حل هاي غربي در پي شناخت اين نهضت فکري در بعد ارزش شناسي برآمديم. بي شک عدم آگاهي از مباني ارزش شناسي نگرش موجود از حيث فرهنگي و اجتماعي مشكلاتي را در جامعه اسلامي ما به وجود خواهد آورد.
كليد واژه: فمينيسم اگزيستانسياليسم، ارزش شناسي، جنسيت، نقد

چکیده:

چکيده فارسي:
در سال هاي اخير تحولات جنسيتي گسترده اي در حوزه آموزش عالي و تحصيلات دانشگاهي به وقوع پيوسته است که نمي توان آنها را محدود و منحصر به تحولات کمي و افزايش چشمگير نسبت دانشجويان دختر دانست، به همين اعتبار ديدگاه هاي جديدتر بر ابعاد کيفي اين تحول تاکيد داشته و آن را در عرصه وسيع تري از پيامدهاي تحصيلي دنبال کرده اند که بدون شک بخش عمده اي از اين بررسي ها معطوف به توضيح افزايش انگيزش و دلبستگي تحصيلي دختران و نيز پيشرفت تحصيلي بيشترآنها در مقايسه با دانشجويان پسر بوده است.
در تحقيق حاضر تلاش شده است که پس از مروري نظري بر وجوه عمده تفاوت هاي جنسيتي در توانايي هاي شناختي، عملکرد تحصيلي و تبيين آن با استناد به برخي ديدگاه ها، به اين مهم پرداخته شود.

چکيده عربي:
في السنوات الأخيرة حدثت تطورات واسعة في مجال الجنس علي مستوي التعليم العالي والتعليم الجامعي؛ حيث لا يمكن حصرها علي التطورات الكميّة کما لا يمکن حصرها علي زيادة ملحوظ ة في الطالبات. واستنادا الي ذلك، تم تشديد وجهات النظر الحديثة بشأن أبعاد التطورات النوعية ومن ثمّ، تمّ متابعتها في مجال نتائج الدراسة و في نطاق أوسع. ولا شک في أن جزءا كبيرا من هذه الاستعراضات کانت متركزة علي توضيح أسباب الزيادة في دوافع الطالبات ورغبتهن في الدراسة و کذلک توضيح تقدّمهن الأکاديمي علي الطلاب.
و الدراسة هذه تقوم بتناول المهمة، وذلک من خلال نظرة تجريدية عابرة في الجوانب الرئيسية للفروق بين الجنسين في القدرات الادراكية، والأداء الأكاديمي وتبيين ذلك استناداً إلي بعض وجهات نظرالأخصائيين .
كليد واژه: جنسيت، انگيزش تحصيلي، پيشرفت تحصيلي، آموزش عالي (كليد واژه عربي: الجنسية، الدافع الأکاديمي، التقدم الأکاديمي، التعليم العالي)

چکیده:

رواج معاشرت هاي دختران و پسران قبل از ازدواج در کنار تغيير ساختار جنسيتي دانشگاه ها دو پديده اجتماعي و فرهنگي نوظهور سال هاي اخير در جامعه ايران مي باشد كه اين مقاله نقطه تلاقي اين دو را مورد كنكاش قرار مي دهد. بر اساس نظريه بلاو، نويسندگان استدلال مي کنند که هرچه ناهمگوني جنسيتي در کلاس ها بيشتر باشد، فرصت هاي تماس اعضاي گروه اقليت با يکديگر کاهش يافته و در نتيجــه دوستي هاي بين گروهي افزايش مي يابد. در كنار ناهمگوني جنسيتي نقش نگرش افراد نيز مورد بررسي قرار گرفته است. نتايج اين مطالعه پيمايشي كه با 425 نفر پاسخگو در دانشگاه شيراز انجام شده حاکي از آن است که ناهمگوني جنسيتي در کلاس ها باعث ايجاد فرصت بيشتر براي تماس و در نتيجه دوستي بين دو جنس شده است. بنابراين، ميزان دوستي هاي بين جنسيتي تابعي معکوس از اندازه گروه جنسيتي در کلاس بوده است؛ اما اين نتيجه را براي دختران بايد با احتياط بيشتري عنوان کرد. نتايج مربوط به نگرش افراد نشان مي دهد كه اين متغير همبستگي بالاتري به نسبت متغير ناهمگوني جنسيتي با تجربه اينگونه معاشرت ها داشته است، بنابراين بايد در تبيين روابط بين جنسيتي، نقش ساختارهاي عيني و ذهني را در كنار هم مورد ملاحظه قرار داد.
كليد واژه: دانشگاه، پيتر بلاو، ناهمگوني جنسيتي، دوستي و معاشرت، دختران و پسران، جنس مخالف

چکیده:

اين مقاله، تفاوت ها و تغييرات بين نسلي در ارزش ها و نگرش هاي مرتبط با ازدواج و تشکيل خانواده را در بين دو نسل مادران و دختران مقايسه و تحليل مي کند. داده هاي تحقيق، از طريق پيمايش، در شهر يزد جمع آوري و اطلاعات مربوط به 155 نفر از نسل مادران و 155 نفر از نسل دختران مورد تحليل قرار گرفته است. نتايج بيانگر اجماع و توافق نظر هر دو نسل در مورد سن مناسب ازدواج و همچنين مخالفت با چندهمسري مردان است که ثبات زياد اين ابعاد نگرشي را نشان مي دهد. از سوي ديگر، تفاوت هاي بين نسلي معناداري در ايده ها و نگرش هاي دختران و مادران در ابعادي نظير زمان بندي فرزند اول، ازدواج خويشاوندي، نحوه انتخاب همسر و مجرد ماندن وجود دارد و دختران از ايده ها و نگرش هاي مدرن تري در اين ابعاد برخوردارند. چنين تفاوت هاي بين نسلي در نگرش هاي ازدواج مي تواند هم ناشي از تغييرات ايده ايي و هم ناشي از تفاوت هاي نسلي در مشخصه هاي اقتصادي- اجتماعي از جمله آموزش، اشتغال و خاستگاه شهري باشد که بررسي هاي بيشتري را مي طلبد. هرچند دامنه تغييرات نسلي در محيط مورد مطالعه گسترده نيست، ولي نتايج بيانگر تغييراتي آرام در ويژگي هاي خانواده در ايران مي باشد.
 
كليد واژه: تفاوت بين نسلي، تغييرات ايده اي، الگوهاي ازدواج، نهاد خانواده، شهر يزد

چکیده

هدف پژوهش حاضر تعيين رابطه خصوصيات فردي زنان با انتخاب نوع گوشي تلفن همراه مي باشد. در اين پژوهش رابطه بين ابعاد خصوصيات فردي زنان شامل مرحله دوره عمر، نوع شغل، وضع اقتصادي، سبک زندگي و شخصيت و تصور شخصي زنان با انواع مارک هاي گوشي تلفن همراه تعيين شده است. پژوهش حاضر از نظر روش، پيمايشي و از نظر نوع، تحليلي و از حيث هدف، کاربردي است. جامعه آماري پژوهش، زنان شهر شيراز (ايران) است. روش نمونه گيري به صورت خوشه اي چند مرحله اي است. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 384 نفر به دست آمده است. آزمون هاي آماري استفاده شده در اين پژوهش، تحليل واريانس و کاي دو مي باشد. نتايج پژوهش نشان داده است که بين انتخاب نوع گوشي تلفن همراه با مرحله دوره عمر، نوع شغل و وضع اقتصادي زنان رابطه معناداري وجود دارد. هم چنين انتخاب نوع گوشي تلفن همراه بر اساس سبک زندگي و شخصيت و تصور شخصي زنان به صورت معناداري متفاوت است.

منتشرشده در مقالات

چکیده

این مقاله پس از ترسیم چشم اندازی از لگوی مطلوب مشارکت سیاسی زنان در اسلامی به تبیین علی و کارکردی از تمایز جنیسیتی در حوزه سیاسیت بپردازد جامعه شناسی اسلامی در الگوی مفروض این مقاله ، داعیه برخورداری از خصلتی منحصر به فرد از حیث روش های تجربی و فنون اماری ندارد و به طور عمده از نظر مبانی هستی شناختی و معرفت شناختی و نیز جنبه های نظری ، شامل جنبه های تبیینی ، تفسیری و هناری از رویکرد های موجود جامعه شناسی تمایز می یابد.

صفحه1 از2